TÜRKİYE’DE DOĞRUDAN YABANCI SERMAYE YATIRIMINI ETKİLEYEN EKONOMİK FAKTÖRLERİN AMPİRİK ANALİZİ

Fuat LEBE, Ş. Mustafa ERSUNGUR
1.413 586

Öz


Özet: Doğrudan yabancı yatırımlar, özellikle gelişmekte olan ülkeler
için değerlendirilmesi gereken önemli unsurlardan biridir. Çünkü yabancı
sermaye, bir ülkeye teknolojik yeniliği getirmenin yanı sıra girişimcinin
yeniden yapılanmasını sağladığı gibi ekonomik büyüme ve kalkınmaya da
önemli katkılar sağlamaktadır. Doğrudan yabancı yatırımlar ev sahibi ülkeye ait
istihdam, ekonomik büyüme, ödemeler dengesi, ihracat, enflasyon gibi birçok
ekonomik göstergeyi etkilemektedir. Türkiye’de doğrudan yabancı
yatırımlarının öneminin kavranılmasıyla birlikte özellikle 1980 sonrası
dönemde birçok yasal düzenlemenin yapıldığı görülmektedir. Ancak, bir
ülkenin doğrudan yabancı sermaye yatırım performansı sadece yasal
düzenlemelerle değil, aynı zamanda ekonomik, siyasi, coğrafi ve kültürel
faktörler tarafından belirlenmektedir.Bu anlamda, hazırlanan çalışmada,
Türkiye’ye gelen doğrudan yabancı sermaye miktarını etkileyen ekonomik
faktörler araştırılmıştır. Türkiye’de doğrudan yabancı yatırımlar girişinde 1980
sonrası dönem önemli gelişmeler yaşanması sebebiyle, araştırmada 1980–2007
dönemini kapsayan yıllık veriler kullanılmıştır. Çalışmada, Eşbütünleşme ve
Granger nedensellik test yöntemleri ile analiz yapılmıştır. Analiz sonucunda,
dışa açıklık ve piyasa hacmi ile doğrudan yabancı sermaye yatırımları arasında
pozitif yönlü; faiz oranı, hizmet sektörü etkinliği, ekonomik istikrar arasında
neğatif yönlü bir ilişki tespit edilmiştir.
Anahtar Kelimeler: Doğrudan Yabancı Yatırımlar, Eşbütünleşme,
Granger Nedensellik
Abstract:Foreign direct investment is one of important constituents
which should be evaluated, particularly for the developing countries. Because,
the outside capital, as well as bringing tecnological innovation to a country,
enables entrepreneurs to reorganize themselves and also makes important
contributions to economic boost and development. Foreign direct investment
manipulates numerous economic indicators pertaining to host nation such as
employment, economic boost, balance of payment, export, inflation. After
comprehending the importance of Foreign Direct Investment in Turkey,
Numerous legal adjustments have been made particularly in the time after 1980.
However, Foreign direct investment performance of a country is not only
determined by legal adjustments but by political, geographic and cultural
factors as well. In this sense, the economic factors which is affecting the foreign
direct investment measures in Turkey was rummaged in this study. As
important developments were achieved in Turkey in due course of foreign direct
investments access in 1980 lead time, per annum data including 1980–2007
session was used in this research. The analysis was made analysed with Cointegration
and Granger-Causality test methods. In consequence of the analysis,
There have been found a positive relationship between foreign direct investment and outward-orientedness and market volume; and a negative relationship
among interest rate, service sector activity, and economic stabilisation.
Keywords: Foreign Direct Investment, Co-integration, Granger Causality

Tam metin:

PDF




Creative Commons License
This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 License.