DOĞRUDAN GÖZETİMLİ TÜBERKÜLOZ TEDAVİSİ YÖNETİMİNDE OMAHA SİSTEMİ'NİN KULLANIMI

Selda Seçginli, Sevgi ÇAĞALTAY KAYAOĞLU, Semra ERDOĞAN
3.500 542

Öz


 

ÖZET

 

Amaç: Çalışmada, doğrudan gözetimli tedavi alan bir grup tüberküloz hastasının Omaha Sistemi ile sağlık problemlerini tanılamak, problemlerin çözümü için uygun hemşirelik girişimlerini belirlemek, girişimlerin sonuçlarını değerlendirmek ve sistemin bu alanda kullanılabilirliğini test etmek amaçlanmıştır.

 

Yöntem: Tanımlayıcı tipte planlanan bu araştırma, İstanbul'da bir eğitim- araştırma hastanesinde yapılmıştır. Araştırmanın örneklemini çalışmanın yapıldığı hastanede yatarak doğrudan gözetimli tedavi alan ve araştırmaya katılmayı kabul eden 30 hasta birey oluşturmuştur. Veriler, Omaha Sistem formları ile toplanmış, Omaha Sistemi temel alınarak oluşturulmuş Nightingale Notlar programına elektronik ortamda kayıt edilmiş ve bir istatistik paket programına aktarılarak tanımlayıcı ve inferentiyal  analizleri yapılmıştır.

 

Bulgular: Çalışmada, Omaha Sisteminin fizyolojik (%80), sağlık davranışları (%12) ve psikososyal (%8) alanlarında yer alan 11 problem  tanılanmıştır. En sık tanılanan Omaha Sistem problemleri Bulaşıcı/enfeksiyon durumu (%61), Sosyal ilişki (%6), Beslenme (%6), Solunum (%5), ve Dolaşım (%4) dır. Sıklıkla “Eğitim, rehberlik ve danışmanlık” (%44) ve "Sürveyans” (%33) kategorilerinde girişimler yapılmıştır. Çalışmada, tüm problemler için bilgi, davranış ve durum düzeyinde ilk ve son değerlendirmeler arasında anlamlı fark bulunmuştur (p<0.05).

 

Sonuç: Çalışma, tüberküloz tedavisinde doğrudan gözetimli tedavi alan hastalarla çalışan hemşirelere, hastaların sağlık problemlerinin ve bakım gereksinimlerinin belirlenmesinde, verilen bakımın değerlendirilmesinde, elektronik ortamda hemşirelik bakımının yönetilmesinde Omaha Sistemi’ni ve sistemi temel alan yazılım programını kullanabilecekleri konusunda rehberlik etmiştir.

 

Anahtar Kelimeler: Bilişim; doğrudan gözetimli tedavi; hemşirelik; omaha sistemi; tüberküloz.

 

 

 

ABSTRACT

 

Using the Omaha System in Management of the Tuberculosis Treatment with Directly Observed Therapy

 

Objective: In this study, it is aimed to define the health problems and nursing interventions, to evaluate the intervention outcomes within the context of Omaha System in a group of tuberculosis patients who are taking directly observed therapy, and to test the usability of the Omaha System in this area.

 

Method: This descriptive study was carried out in a education-research hospital in Istanbul. Thirty inpatients who were taking directly observed therapy were recruited on a voluntary basis.  Data was collected via forms based on Omaha System, recorded into Nightingale Notes software which was developed based on Omaha System electronically.  Data were queried from Nightingale Notes and imported into a statistical program, descriptive and inferential analyses were accomplished.

 

Result: Eleven problems which were in physiological (80%), health related behavior (12%), and psychosocial (8%) domains in the Omaha System problem list were assessed in the study. The most frequently documented Omaha problems were Communicable/ infectious condition (for 61% of clients), Social contact (6%), Nutrition (6%), Respiration (5%), and Circulation (4%). The interventions were frequently in "Teaching, guidance, and counseling (44%)" and "Surveillance (%33)" categories. Significant differences were found in initial and final ratings of thedefined problems in knowledge, behaviour and status levels (p<0.05). 

 

Conclusion: The study guided the nurses who are working with patients taking directly observed therapy in tuberculosis treatment about using the Omaha System and the software based on the system in defining health problems and care needs, evaluating the care given, documenting the nursing interventions, and managing the nursing care electronically.

Keywords: Informatics; directly observed therapy; nursing; Omaha System; tuberculous.



Anahtar kelimeler


Bilişim; doğrudan gözetimli tedavi; hemşirelik; omaha sistemi; tüberküloz

Tam metin:

PDF


Referanslar


Chow SKY, Wong FKY, Chan TMF, Chung LYF, Chang KP, Lee RP. Community nursing services for postdischarge chronically ill clients. J Clin Nurs 2008; 17 (7): 260–71.

Correll PJ, Martin KS. The Omaha System helps a public health organization find it voice. Comp Inform Nurs 2009; 27(1): 12–5.

Erci B. The effectiveness of the Omaha System intervention on the women’s health promotion lifestyle profile and quality of life. Journal of Advanced Nursing 2012; 68(4):898-907.

Erdinç M., Gülmez İ. Tüberküloz. Türk Toraks Derneği Eğitim Kitapları Serisi.1 .Baskı.İstanbul: Galenos yayıncılık; 2008. p. 3-12.

Erdogan S, Esin NM. The Turkish version of the Omaha System: Its use in practice-based family nursing education. Nurs Educ Today 2006; 26(5): 396-402.

Gür K, Ergün A, Yıldız A, Kadıoğlu H, Erol S, Kolaç N ve ark. Bir ilköğretim okulunda Omaha problem sınıflandırma listesine göre öğrencilerin sağlık problemleri. Hemşirelikte Araştırma Geliştirme Dergisi 2008; 10(3):1-14.

İsçi F, Esin NM. Bir işyerindeki is sağlığı hemşireliği girişimlerinin Omaha Hemşirelik Girişim Şeması ile değerlendirilmesi. DEUHYO ED 2009; 2 (2): 39-55.

Kulakcı H, Emiroglu ON. Huzurevinde yasayan yaslıların

kullanılabilirliginin değerlendirilmesi. DEUHYO ED 2011; 4 (1): 25-33.

Martin KS. The Omaha System: A key to practice, documentation,

Reprinted 2nd Ed. Omaha, NE, USA: Health Connections Press; 2005.p.3-133.

Monsen KA, Banerjee A, Das P. Discovering client and intervention patterns in home visiting data. Western J Nurs Res 2010; 32 (8): 1031-54.

Monsen KA, Foster DJ, Gomez T, Poulsen JK, Mast J, Westra BL et al. Evidence-based standardized care plans for use internationally to improve home care practice and population health. Appl Clin Inform. 2011; 2 (3): 373-83. Sistemi’nin and information

management Monsen KA, Fulkerson JA, Lytton AB, Taft LL, Schwichtenberg LD, Martin KS. Comparing maternal child health problems and outcomes across public health nursing agencies. Matern Child Health J 2010;14 (3):412–21.

Monsen KA, Newsom ET. Feasibility of using the Omaha System to represent public health nurse manager interventions. Public Health Nurs 2011; 28(5): 421-8.

Monsen KA, Sanders A, Yu F, Radosevich D, Geppert J. Family home visiting outcomes for mothers with and without intellectual disabilities. JIDR 2011; 55(5): 484–99.

Naylor MD, Bowles KH, Brooten D. Client problems and advanced practice nurse interventions during transitional care. Public Health Nurs 2000; 17 (2): 94–102.

Özkara Ş, Türkkanı MH, Musaonbaşıoğlu S. Ed. Akdağ R. T.C. Sağlık Bakanlığı Tüberküloz Tanı ve Tedavi Rehberi. Ankara: Başak Matbaacılık ve Tanıtım Hizmetleri Ltd. Şti; 2011.p. 15.27.

Tahaoğlu K, Kongar N, Elbek O, Tümer O, Kılıçaslan Z. Türk Tabipleri Birliği Tüberküloz Raporu. 1.Baskı. Ankara: Türk Tabipleri Birliği Yayınları; 2012. p. 7-31.

Thompson CW, Monsen KA, Wanamaker K, Augustyniak K, Thompson SL. Using the omaha system as a framework to demonstrate the value of nurse managed wellness center services for vulnerable populations. J Commun Health Nurs 2012; 29 (1): 1– 11.

Türkkanı MH, Musaonbaşıoğlu S, Yıldırım A, Baykal F. Ed. Bozkurt H. T.C. Sağlık Bakanlığı Verem Savaş Daire Başkanlığı. Türkiye’de Verem Savaşı 2011 Raporu. Ankara: Fersa ofset; 2011. p. 1- 20.

Westra BL, Oancea C, Savık K, Marek KD. The feasibility of integrating the Omaha System data across home care agencies and vendors. Comp Inform Nurs 2010; 28(3):162–171.

Young J, Schack GM, Ashkar B, Field K, Pozsik C,

Comprehensive Guide to Patient Care 2nd Ed. Smyrna, GA: National TB Controllers Association and the National TB Nurse Coalition: 2011. p. 1-217.




Creative Commons License
This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 License.