SAPEFİ DÖNEMİ ORNÖMANTAL KOMPOZİSYONLU AZERBAYCAN KADİFE KUMAŞLARININ KOMPOZİSYON ÖZELLİKLERİ / COMPOSITION PROPERTIES OF THE AZERBAIJAN SAFAVID ORNAMENTAL VELVETS

Valide Paşayeva
1.270 685

Öz


Çalışmada Azerbaycan Safevi Devletinin kurulduğu devirden, onun İran
Safevi Devletine dönüştürülmesine dek olan dönemde, yani yaklaşık 1500-1630
yılları arasındaki dönemde üretilmiş saray kumaşları içinde miktaı"ca az olsa da,
kendine özgü yere sahip omömantal kompozisyonlu kadife kumaşlar ele
alınmıştır.
Kadife kumaşların ilk Önce nerede ortaya çıktıkları ile ilgili fikirler gözden
geçirilerek bu meselede yabancı bilim adamlarının Tebriz atölyeleri hakkındaki
düşünceleri incelenmiş, daha 13. yüzyılda Tebriz'de üretilmiş kadife parçasının
günümüze ulaştığına dikkat çekilerek, buraya kadife tekniğinin 16. yüzyılda
Avrupa'dan geldiğini iddia edenlerin fikirlerinin yanlışlığı belirtilmiştir.
Bu kumaşlann kompozisyonlannın Tebriz ekolüne ait ressamlarca
tasarlandığı kaydedilerek, onları üreten saray atölyelerinin Tebriz sanat ekolüne
bağlı olduğunun ve bu ürünlerin Azerbaycan sanatını temsil ettiğinin altı
çizilmiştir.
Bakılan döneme ait omömantal kompozisyonlu kadife kumaşların
kompozisyon çeşitleri incelenerek, kompozisyon ve renk özelliklerine dikkat
çekilmiş, bu özelliklerin zamanla değişim gösterdikleri tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler: Azerbaycan Kumaşları, Safevi Kumaşları, Kadife,
Omömantal Kadife, Omömantal Safevi Kadifelerinin Kompozisyonları.

 

Abstract

In this studyare considered the composition properties of the Azerbaijan Safavid omamental velvets, which though were a little made, but took own place among palace textiles, produced in the period between 1500-1630 yy., i.e., from the substantiation of the Azerbaijan Safavid State until his transformation in Iran
Safavid State.
The opinions connected to an origin of velvet fabrics are considered and the
place of the Tebriz workshops in this connection is found out. it is marked, that
there is a sample Tebriz velvet of 13th century.
it is marked, that compositions of these fabrics were developed by Tabriz
painters and they represent Azerbaijan Art irrespective of a place of their
manufacture because they belong to Tabriz Art SchooL.
On samples of fabrics the basic composite and color features of these fabrics
are looked through, are traced the general tendencies of change of these features
during the given period.
Key Words: Azerbaıjan Textiles, Safavid Textiles, Velvet, Omamental
Velvets, Composıtıons of Safavid Omamental Velvets.


Tam metin:

PDF