SOSYO-EKONOMİK KRİTERLER BAKIMINDAN TÜRKİYE, DOĞU AVRUPA VE KAFKAS ÜLKELERİNİN KARŞILAŞTIRILMASI / The Comparison of Turkey, Eastern Europe and Caucasus Countries from the Points of Socio-economic Criteria

Ersin Kaya Sandal
1.572 463

Öz


Bu araştırmada yakın tarihsel dönemde farklı sosyo-ekonomik bir süreç geçiren Türkiye ile Türkiye'nin kuzeyinde yer alan Doğu Avrupa ve Kafkas ülkelerinin 1995-2005 yılları arasında göstermiş oldukları gelişmeler 21 sosyo-ekonomik kriter esas alınarak incelenmiştir. İncelenmeye konu olan 17 ülke "Hiyerarşik Küme Analizi" adı verilen istatistik yöntem kullanılarak analiz edilmiş ve özellikle Türkiye'nin bu ülkelere göre konumu ortaya konmaya çalışılmıştır.  Bulunan sonuçlara göre Türkiye her iki dönemde de (1995 ve 2005) bu ülkelerden hiç birine bir benzerlik göstermemektedir. 1995 yılında Rusya dışındaki Doğu Avrupa ülkeleri ve Kafkas ülkeleri genelde iki ayrı grup olarak ortaya çıkarken, 2005 yılında Doğu Avrupa ülkelerinin birbirlerine daha çok benzemeye başladıkları ve Rusya'nın da bu gruba yaklaştığı buna karşılık Kafkas ülkelerinin Doğu Avrupa ülkelerinden daha da uzaklaştığı görülmektedir. 

Türkiye bazı veriler açısından özellikle Kafkas ülkelerine göre daha iyi bir durumda iken, bazı veriler açısından ise Doğu Avrupa ülkelerinin seviyesine ulaşamamıştır. Bu nedenle Türkiye'nin sosyo-ekonomik gelişimin hızlandırması gerekmektedir.

Anahtar Kelimeler:  Türkiye, Doğu Avrupa, Kafkaslar, Sosyo-ekonomik Değişken, Hiyerarşik Küme Analizi

Abstract

In this study, the socio-economic variables of Turkey and its northern neighbours (Eastern European and Caucasus countries) which have different socio-economic process in recent period and the developments these countries have shown between the years 1995-2005 are examined. This research is based on 21 variables collected in the years 1995 and 2005. Turkey's place among 17 countries is analyzed by using hierarchical cluster technique. With this analysis Turkey's position, from the socio-economic point of view, is determined. The finding results have shown that Turkey has a very different position the other countries as this was illustrated by the statistical data in 1995 and 2005. Moreover, this study has also shown that there emerged two groups; the first, the Eastern European countries except Russia and the second, Caucasus countries. This situation however was to change in 2005 as in the case while the Eastern European countries have shown similar socio-economic progress and Russia was able to lessen the economic distance with them the economic gap between Eastern Europe and Caucasus was widely opened.

In comparison with the Caucasus countries while Turkey's position is better in some variables its socio-economic progress is less developed from many variables than the Eastern European countries. It is for this reason that Turkey should speed up its socio-economic development. 

Key Words: Turkey, Eastern Europe, Caucasus, Socio-economics variable, Hierarchical cluster analysis


Tam metin:

PDF




http://dergipark.ulakbim.gov.tr/ataunidcd/