BÜYÜK GÖL (REŞADİYE-TOKAT)

Halil İbrahim Zeybek
2.974 1.027

Öz


Özet:

Büyük Göl, Orta Karadeniz Bölümü’nde, Tokat ilinin Reşadiye ilçesine bağlı Göllüköy sınırları içerisinde yer almaktadır. Göl, ilçe merkezinin 10 km doğusunda bulunmaktadır.

Büyük Göl’ün oluşumunda birden fazla faktör etkili olmuştur. Nitekim, göl aynı adlı senklinal içerisinde yer almaktadır. Yani, göl tektonik kökenli bir çukurlukta bulunmaktadır. Bu arada gölün oluşumunun yer altı su tablası ile de ilişkili olduğu düşünülmektedir.

Yüzölçümü 112 500 m2 olan göl, deniz seviyesinden 1045 m yükseltide bulunmaktadır. Göl yaklaşık dairevi olup, orta kesiminde çapı 430 m’dir. En derin yeri 7 m olup, suları tatlı olan gölde balık yaşamaktadır. Yaban ördeklerinin de mekanı olan göl, göçmen kuşlara durak yeri görevi de yapmaktadır. Gölün sığ kesimlerini kaplayan kamışlardan sadece yeşilken hayvan yemi olarak yararlanılmaktadır. Gölün etrafındaki az eğimli sahalar, doğal bitki örtüsü tahrip edilerek tarım alanı haline dönüştürülmüştür. Buna rağmen, başta doğusu olmak üzere, çevresi sarıçam ormanları ile kaplı bulunmaktadır.

Büyük Göl ve çevresi barındırdığı doğal güzellikleri ile bir turistik çekiciliğe de sahiptir.

Büyük Göl’de kirlilik henüz ciddi bir sorun oluşturmamaktadır. Fakat, göl alanı, yakın geçmişte yapılan müdahaleler sonucu daralmıştır. Nitekim 1961 yılında gölün güneybatı ucunda, daha güneydeki Sofuoğlu Mahallesi ve Muratkaya Mezraası’na ait tarım alanlarının sulanması için yapay bir ayak açılmıştır. Bu olay sonucu gölün seviyesi yaklaşık 5 m düşerken, alanı da önemli ölçüde küçülmüştür. Göle ayak açılmasından sonra göle ait karalaşan kısımlar tarım alanı haline dönüştürülmüştür.

Anahtar Kelimeler: Büyük Göl, Göllüköy, senklinal, yer altı su tablası, yapay ayak.

Abstract

Büyük Lake is situated in the Middle-Black Sea Region within the borders of Reşadiye, which is a county of Tokat. The lake is 10 km far from the town center in the east of Reşadiye.

The formation of Büyük Lake is caused by several factors. Therefore the lake is located in the synclinale in the same name. In other words, the lake is located in the hollow with a tectonic origin. At the same time, it is argued that there is a relationship between the formation of the lake and underground water table.

The total area of the lake is 112 500 m2 and it is situated 1045 m above the sea level. It has a roughly circular shape with a diameter of 430 m in the central area. The deepest part of the lake is 7 m. Due to having freshwater , it accommodates fish. The lake also serves as an area where mallards live and migratory birds often visit. Reeds covering the shallow places of the lake are used as animal feed only when they are green. The less inclined areas surrounding the lake have been transformed into agricultural area by destroying the vegetation. In spite of this, it is surrounded by scotch pine (Pinus silvestris) forests, especially its east side.

Büyük Lake and its surrounding with its natural beauties have a significiant potential for tourism.

Pollution has not become a serious problem of Büyük Lake yet. Nevertheless, the area of the lake has become narrow due to the interferences in the recent years. For example, an artificial foot was built in the southwest of the lake for irrigation of the agricultural field in Sofuoğlu and Muratkaya quarters. As a result of the level of the lake was reduced to below 5 m, and its area get also highly small. The parts of the lake which have changed into land after building the artificial foot have been transformed into agricultural lands.

                                  Key words: Büyük Lake, Göllüköy, synclinale, underground water table, artificial foot.


Tam metin:

PDF




http://dergipark.ulakbim.gov.tr/ataunidcd/